Matka Boska w polskiej kulturze – na przestrzeni wieków

X-XIII wiek – chrzest Polski i Bogurodzica

Tuż po przyjęciu chrztu w 966 r. Mieszko I zaczął stawiać Kościoły pod patronatem Najświętszej Panienki. Upatrywał w niej orędowniczkę Polski, która kształtowała naszą tożsamość narodową. W XIII wieku powstała Bogurodzica, która jest najstarszą polską pieśnią religijną towarzyszącą Polakom w najważniejszych wydarzeniach narodowych, chociażby koronacjach, czy najtrudniejszych chwilach podczas bitw. Bogurodzica w tamtych czasach uznawana była powszechnie za hymn Polski.

Już wtedy Polacy zaczęli nosić jej wizerunek przy sobie, wierząc, że ochroni ich on przed niebezpieczeństwami. Aktualnie dostęp do różnego rodzaju artystycznych form, na których Matka Boska się znajduje, jest znacznie łatwiejszy. Między innymi na tej stronie: https://www.holyart.pl można znaleźć wyszukane dewocjonalia z wizerunkiem Maryi.

XIV-XVI wiek – Matka Boska Częstochowska

W XIV wieku książę Władysław Opolczyk, który był namiestnikiem króla węgierskiego Ludwika, sprowadził obraz Matki Boskiej do Częstochowy. Wkrótce wizerunek ten stał się symbolem jedności Polski. Najstarszą i najbardziej rzetelną informacją dotyczącą obrazu, który do dziś jest uznawany za cudowny, jest historia umieszczona w kronikach Jana Długosza. W której opisuje on moment napadu klasztoru jasnogórskiego w 1430 roku przez husytów, w którym obraz został mocno uszkodzony i sprofanowany. Jednak z rozkazu Władysława Jagiełły został on naprawiony przez ruskich malarzy, jednak pozostawili oni ślady ran na policzku Maryi.

Obraz ten jest najbardziej rozpoznawalnym wizerunkiem Matki Boskiej w naszym kraju, do którego organizuje się liczne pielgrzymki. Przed tym obrazem modliło się wielu władców Polski, między innymi Kazimierz IV Jagiellończyk, Zygmunt Stary, Stefan Batory, Zygmunt III Waza, Jan Kazimierz, czy Jan III Sobieski.

XVII wiek – Obrona Jasnej Góry

Obrona Jasnej Góry podczas oblężenia przez Szwedów w 1655 roku. Coś, co wydawać by się mogło niemożliwe, czyli obrona klasztoru w 200 osób przed armią szwedzką liczącą kilka tysięcy, udało się. Polacy po dziś dzień wierzą, że uniknięcie katastrofalnej klęski mogło udać się wyłącznie za sprawą wstawiennictwa Maryi, do której poprzez obraz Matki Boskiej Częstochowskiej Polacy zwracali się z błaganiem o pomoc. Te wydarzenia umocniły wiarę chrześcijańską wśród naszych przodków.

XVIII i XX wiek – Koronacja Czarnej Madonny i Święto Matki Bożej Królowej Polski

W 1717 roku obraz Czarnej Madonny znajdujący się na Jasnej Górze, ukoronowano papieskimi koronami, co jeszcze bardziej pogłębiło relację Polaków z Matką Jezusa. W 1920 roku ustanowiono odrębne święto Matki Bożej Królowej Polski, które obchodzone jest do dziś każdego roku 3 maja. Święto jest upamiętnieniem ślubów lwowskich, które Jan Kazimierz złożył w trakcie Potopu szwedzkiego, powierzając Polskę w ręce Maryi.

XXI wiek – pielgrzymki

Aktualnie między innymi za sprawą Świętej Pamięci papieża Jana Pawła II, który podkreślał rolę Maryi w naszej kulturze, zwracamy się do Maryi w każdych troskach, chorobach i trudach. Uznajemy Matkę Chrystusa za Królową Polski i uczestniczymy w pielgrzymkach do licznych jej obrazów, dzięki czemu jesteśmy w stanie być bliżej Jezusa.

Matka Boska w naszej kulturze pojawia się już od samego przyjęcia chrztu przez Mieszka I, przez ponad 1000 lat jest obecna w naszym życiu i niejednokrotnie udzielała nam pomocy w sytuacjach krytycznych, kiedy losy Polski wisiały na włosku. Z Matką Jezusa łączny nas bardzo silna więź, która kształtowała się na przestrzeni wieków i nie sposób ją przerwać.