Minął rok od powodzi. Opolski ZUS podsumował pomoc udzieloną przedsiębiorcom poszkodowanym podczas klęski żywiołowej z września 2024

Od jesieni minionego roku przedsiębiorcy, którzy ponieśli straty w wyniku powodzi mogli skorzystać ze specjalnych form wsparcia i ulg oferowanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Ulewne deszcze we wrześniu 2024 r. spowodowały straty w wielu powiatach i gminach województwa opolskiego dolnośląskiego, śląskiego i lubuskiego. Na terenach dotkniętych powodzią władze wprowadziły stan klęski żywiołowej. Wielu przedsiębiorców straciło majątek bądź przynajmniej okresowo możliwość korzystania z nieruchomości lub lokalu. Dzięki tzw. ustawie powodziowej poszkodowane osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogły skorzystać z ulg i osłon realizowanych przez ZUS.

Świadczenie interwencyjne

ZUS szybko wprowadził zapisy ustawy powodziowej w życie. Już 5 października 2024 r. przedsiębiorcy mogli składać wnioski o świadczenie interwencyjne w dowolnej placówce Zakładu, w organizowanych punktach mobilnych bądź kanałem elektronicznym przez PUE/eZUS. Istotą świadczenia interwencyjnego była pomoc w kontynuowaniu prowadzenia działalności gospodarczej.

– Przedsiębiorcy z w województwa opolskiego przekazali do placówek ZUS-u w regionie 849 wniosków o wypłatę świadczenia interwencyjnego o wartości 110,2 milionów złotych. W sumie od poszkodowanych przez żywioł płatników składek z województw opolskiego, śląskiego, dolnośląskiego i lubuskiego otrzymaliśmy 2125 wniosków o przyznanie świadczenia interwencyjnego. Wycenione w nich szkody sięgnęły blisko 262 milionów złotych, a finalnie na rachunki bankowe poszkodowanych ZUS przelał ponad 228 milionów złotych – informuje Sebastian Szczurek, regionalny rzecznik prasowy ZUS w województwie opolskim.

Świadczenie interwencyjne przysługiwało w kwocie jaką wskazał we wniosku przedsiębiorca, jednak w rzeczywistości nie mogło być wyższe niż realnie poniesione straty, a kwota wsparcia była wyliczana na podstawie konkretnych wytycznych z ustawy powodziowej. Przepisy określały też maksymalny poziom świadczenia „do wypłaty” na milion złotych. Dane ZUS-u pokazują, że najwyższa wnioskowana kwota to 2 mln 848 tys. zł, a najniższa 1200 zł.

Okoliczność, że przedsiębiorca prowadził działalność gospodarczą w regionie objętym powodzią, nie kwalifikował go automatycznie do uzyskania pomocy finansowej w ramach świadczenia interwencyjnego. Płatnik musiał spełniać konkretne warunki, między innymi prowadzić działalność na 16 września 2024 r.

ZUS mógł wypłacić świadczenie interwencyjne przedsiębiorcy, który poniósł szkodę polegającą na utracie, uszkodzeniu lub zniszczeniu, bezpośrednio w wyniku powodzi, składników materialnych przedsiębiorstwa niezbędnych do dalszego prowadzenia działalności gospodarczej oraz zobowiązał się do prowadzenia działalności gospodarczej przez co najmniej 6 miesięcy od dnia otrzymania świadczenia interwencyjnego.

Umorzenie składek

Przedsiębiorcy opłacający składki na własne ubezpieczenia mogli również na podstawie ustawy powodziowej wystąpić do ZUS-u z wnioskiem o ich umorzenie. Na Opolszczyźnie placówki ZUS-u wydały 262 decyzje o umorzeniu należności z tytułu składek o wartości prawie 21,5 mln zł. Łącznie od Górnego Śląska po województwo lubuskie ZUS wydał 855 pozytywnych decyzji o umorzeniu składek na podstawie ustawy powodziowej. Kwota umorzonych należności sięgnęła 41,6 mln zł.

Zakład mógł umorzyć należności z tytułu składek jeżeli płatnik wykazał, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie był w stanie opłacić tych należności. Chodzi o sytuację, gdy opłacenie należności z tytułu składek mogło pozbawić przedsiębiorcę możliwości dalszego prowadzenia działalności.

Okres, za który składki na ubezpieczenia społeczne zostały umorzone nie podlega uwzględnieniu przy ustalaniu prawa i wysokości emerytur i rent z ubezpieczeń społecznych oraz innych świadczeń, do których prawo uzależnione jest od posiadania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Inny termin płatności składek

Przedsiębiorcy z terenów objętych powodzią mogli opłacić składki, za okres od 1 sierpnia do 31 grudnia 2024 r., w terminie do 15 września 2025 r. Do opłaconych w ten sposób składek nie będą naliczane odsetki za zwłokę. Płatnicy zobowiązani byli tylko do złożenia specjalnego oświadczenia, że ucierpieli przez powódź.

– Do opolskich placówek ZUS-u wpłynęło 489 wniosków o ustalenie nowego terminu płatności składek. W 465 przypadkach ZUS wydał zgodę, a kwota składek z odroczonym terminem płatności w regionie to prawie 24,4 miliony złotych. Firmy i pracodawcy, którzy ucierpieli przez wodę byli zobligowani opłacić składki między połową marca, a 15 września tego roku – informuje Sebastian Szczurek, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa opolskiego.

ZUS jeszcze realizuje świadczenie lokalowe

Do tej pory na wsparcie mogą liczyć właściciele lokalu, którzy wynajmują lub wynajmowali go przedsiębiorcy i zostali poszkodowani w wyniku powodzi. Wnioski o jednorazowe świadczenie lokalowe można składać od 17 czerwca, a ostateczny termin mija 30 września 2025 r.

Celem tego świadczenia jest wsparcie w remoncie lokalu lub usunięciu szkód w rzeczowych aktywach trwałych, które stanowią wyposażenie lokalu, zostały udostępnione przedsiębiorcy w ramach umowy najmu i są własnością wynajmującego.

Pieniądze można wykorzystać na pokrycie kosztów remontu lub usunięcia szkód powstałych wskutek powodzi od dnia następującego po dniu, w którym do niej doszło.

Dotychczas do ZUS wypłynęło 26 wniosków (RSL)

Sebastian Szczurek

regionalny rzecznik prasowy ZUS

województwa opolskiego